Pod kątem zdrowia Tradycyjna Medycyna Tybetańska oferuje na tę porę roku zaskakujące, a jednocześnie praktyczne wskazówki. Latem organizm był wystawiony na działanie dużej ilości ciepła, które, podobnie jak dojrzewające na słońcu owoce, zgromadziło się w naszym ciele i jest gotowe na jesienne „żniwa”… ale to „owoce”, które mogą być przyczyną nieprzyjemnych problemów zdrowotnych. Czynniki podnoszące ciepło, takie jak suche powietrze, intensywne słońce, alkohol oraz pikantne i tłuste potrawy, mogą wzmocnić ten zgromadzony nadmiar ciepła.
Jak ciepło wpływa na nasze ciało?
Zgodnie z Tradycyjną Medycyną Tybetańską nasze ciało, jedzenie, środowisko oraz cały wszechświat składają się z pięciu żywiołów: ziemi, wody, ognia, wiatru i przestrzeni. Każdy z elementów naszego organizmu ma różne proporcje tych pięciu żywiołów, a każdy z nich pełni odmienną rolę fizjologiczną. Element ognia, zwany w Tybecie tripa, jest odpowiedzialny za wszystkie funkcje związane z ciepłem.
Funkcje żywiołu ognia (tripa):
- pot
- krew
- oczy
- jelito cienkie
- pęcherzyk żółciowy
- wątroba
Jakie są objawy zaburzenia elementu ognia?
- ostre bóle głowy/migreny
- zapalenie zatok
- biegunka z ostrym bólem i żółtym zabarwieniem
- suchy, krupiasty kaszel/zapalenie oskrzeli
- problemy z wątrobą i pęcherzykiem żółciowym, jak np. żółtaczka
- wrzody wewnętrzne i zewnętrzne
- stany zapalne wewnętrzne i zewnętrzne
- swędzenie skóry
- infekcje i gorączki
Chociaż wiele z tych objawów wiąże się z nadejściem chłodnej jesieni, ponad 4 tysiące lat obserwacji zachowanych w Tradycyjnej Medycynie Tybetańskiej sugeruje, że to nagromadzone ciepło jest przyczyną wielu z tych dolegliwości.
Oto kilka jesiennych porad zdrowotnych, które pomogą usunąć stan zapalny nagromadzony przez lato:
1. Unikaj gorących, kwaśnych, słonych i tłustych potraw.
Najważniejszym punktem na tej liście jest alkohol. Jeśli kiedykolwiek planowałeś zrobić sobie przerwę od alkoholu, to teraz jest na to idealny czas. Warto również ograniczyć ostre papryki, orzeszki ziemne, kwaśne owoce oraz mięso smażone na otwartym ogniu. Masz również świetną wymówkę, aby odstawić frytki!
2. Jedz potrawy słodkie, gorzkie i ściągające.
Gorzki smak bazuje na żywiołach wody i wiatru, które z natury są chłodne. To idealna pora roku, by zajadać się gorzkimi warzywami.
3. Oczyść układ trawienny 1-7 dniowym postem na ryżowym bulionie.
To pora roku, kiedy lekarze tybetańscy i ajurwedyjscy zalecają oczyszczanie organizmu. Choć niektórzy entuzjaści mogą być gotowi na bardziej intensywne detoksy, zdradzę wam sekret: kluczem jest dieta po oczyszczeniu – ryżowy bulion i przegotowana gorąca woda. Gotuj ryżowy bulion bez soli i jedz tylko to przez kilka dni. Czuć się będziesz jak nowo narodzony! Ryż łagodnie chłodzi i usuwa wszystkie toksyny zapalne, łagodząc przy tym wyściółkę układu pokarmowego.
4. Oczyść wątrobę herbatą z szafranu na 1-3 tygodnie.
Zalej wrzątkiem 5 nitek szafranu, ostudź i wypij około południa (czas związany z ogniem!). Szafran jest uważany za najpotężniejsze zioło dla zdrowia wątroby i krwi, a także łagodnie usuwa ciepło z organizmu.
5. Stosuj sandałowiec i kwiatowe esencje.
Aromaty tych pięknych esencji znane są ze zmniejszania efektu żywiołu ognia, otwierania zmysłów i zwiększania energii. Nic nie dodaje uroku jak zdrowy, przyjemny zapach. Panowie, postawcie na sandałowiec – ona to doceni. Upewnijcie się jednak, że pochodzi z ekologicznych, autentycznych źródeł, głównie australijskich, bo na rynku pełno podróbek i zagrożonych gatunków sandałowca.
6. Ogranicz intensywne ćwiczenia.
To dobry czas, by skupić się na jodze zamiast generujących ciepło cardio i ćwiczeń siłowych. Umiarkowane ćwiczenia i kondycjonowanie są w porządku, ale jeśli jesteś fanem intensywnych treningów, daj sobie chwilę wytchnienia tej jesieni. Twoje płuca i wątroba będą ci za to wdzięczne.